AI แก้โจทย์ Millennium Prize มูลค่า 1 ล้านดอลลาร์ได้สำเร็จเป็นครั้งแรก

OpenAI เผยแพร่ผลงานที่อ้างว่าเป็นการไขปัญหา Navier–Stokes existence and smoothness ซึ่งเป็นหนึ่งใน 6 โจทย์ Millennium Prize ที่สถาบัน Clay Mathematics ตั้งรางวัลไว้ข้อละ 1 ล้านดอลลาร์ โจทย์นี้ถามว่าสมการที่ใช้บรรยายการไหลของของไหล (ซึ่งอยู่เบื้องหลังทุกอย่างตั้งแต่พยากรณ์อากาศ การออกแบบปีกเครื่องบิน ไปจนถึงการจำลองการไหลของน้ำในระบบชลประทาน) จะมีผลเฉลยที่ราบเรียบตลอดไปหรือไม่ คำตอบที่ได้คือ "ไม่" — มันสามารถพัฒนาไปสู่ singularity หรือจุดที่ค่าพุ่งเป็นอนันต์ได้ในเวลาจำกัด

วิธีการทำงานคือสิ่งที่น่าสนใจไม่แพ้ผลลัพธ์ ทีมงานใช้โมเดลภายในที่ OpenAI ระบุว่าเก่งกว่า GPT-6 Astra อย่างมีนัยสำคัญ เริ่มจากเอเจนต์ราว 100 ตัวใช้เวลาราว 50 ชั่วโมงจัดการกับปัญหา regularity ของสมการ Euler เวอร์ชันไม่มีแรงกระทำ แล้วป้อนผลนั้นเข้าสู่โจทย์ Navier–Stokes ที่ใช้เอเจนต์อัตโนมัติราว 10,000 ตัว ใช้เวลา 88 ชั่วโมงจึงได้บทพิสูจน์ และอีก 17 ชั่วโมงในการ formalize ด้วยภาษา Lean ระหว่างทางเอเจนต์แลกเปลี่ยนข้อความกันเกือบ 5 ล้านข้อความ ต้นทุนคำนวณประเมินไว้หลายล้านดอลลาร์

OpenAI ระบุว่าไม่ขอรับเงินรางวัล 1 ล้านดอลลาร์ แต่เผยแพร่บทพิสูจน์และ Lean formalization เพื่อเป็นหลักฐานความสามารถทางคณิตศาสตร์ของโมเดล อย่างไรก็ตามยังต้องรอให้นักคณิตศาสตร์ตรวจสอบว่าข้อพิสูจน์ครอบคลุมทุกเงื่อนไขของโจทย์ทางการหรือไม่ และมีข้อแม้สำคัญคือผลลัพธ์ตั้งอยู่บนสมมติฐานว่าของไหลแบ่งย่อยได้ไม่รู้จบ ซึ่งไม่ตรงกับความจริงในระดับโมเลกุล

ด้านข้อพิพาท Tristan Buckmaster จาก NYU และ Levent Alpöge จาก Anthropic ประกาศผลลัพธ์ที่เกี่ยวข้องก่อนหน้า OpenAI ราว 12 ชั่วโมงในวันที่ 7 กันยายน โดยพวกเขาได้บทพิสูจน์ที่ยืนยันด้วย Lean สำหรับสมการ Euler ตั้งแต่ 22 สิงหาคม Buckmaster กล่าวหาว่า OpenAI ลงมือหลังรู้ว่าทีมของเขากำลังใช้วิธีการเฉพาะเจาะจงเจาะปัญหาที่เกี่ยวข้องอยู่ ขณะที่ OpenAI ปฏิเสธข้อกล่าวหา Charles Fefferman จาก Princeton ผู้เขียนคำบรรยายโจทย์อย่างเป็นทางการให้ความเห็นว่า "ฮีโร่ของเรื่องนี้คือ Córdoba และ Martínez-Zoroa"

ไม่ว่าข้อพิพาทจะจบอย่างไร เหตุการณ์นี้เป็นหมุดหมายว่าระบบ AI แบบ multi-agent เริ่มผลิตงานวิจัยระดับแนวหน้าได้จริง ไม่ใช่แค่ช่วยเขียนโค้ดหรือสรุปเอกสาร