นักวิทยาศาสตร์ถ่ายภาพ DNA สองเกลียว "รูดซิป" เข้าหากันได้เป็นครั้งแรก
Scientists capture two DNA strands zipping together for the first time
ปริศนาเก่าแก่หลายสิบปีของชีววิทยาโมเลกุลได้คำตอบแล้ว นักวิจัยสามารถสังเกตโดยตรงเป็นครั้งแรกว่าโมเลกุล DNA สองเส้นที่ต่างมีประจุลบและควรจะผลักกัน กลับจับคู่เข้าหากันได้อย่างไร คำตอบคือไอออนโลหะประจุบวกเข้าไปแทรกตัวอยู่ในร่อง (groove) ของ DNA แล้วทำหน้าที่เป็นสะพานโมเลกุลขนาดจิ๋วเชื่อมสองเกลียวเข้าด้วยกันแบบร่องต่อร่อง เหมือนซิปที่รูดเข้าหากันพอดี
การค้นพบนี้ยืนยันแบบจำลอง "DNA zipper" ที่มีผู้เสนอไว้เมื่อราวสองทศวรรษก่อนแต่ไม่เคยพิสูจน์ด้วยภาพได้ ทีมวิจัยใช้วิธีสองทางประกอบกัน คือกล้องจุลทรรศน์แรงอะตอม (atomic force microscopy) เพื่อถ่ายภาพการเรียงตัวของ DNA ที่ระดับโมเลกุล ควบคู่กับการจำลองด้วยคอมพิวเตอร์ที่ติดตามอะตอมและไอออนทีละตัว ทำให้เห็นทั้งโครงสร้างที่เกิดขึ้นจริงและกลไกเบื้องหลัง
งานนี้เป็นความร่วมมือระหว่าง University of York ซึ่งเป็นผู้นำการวิจัย ร่วมกับ University of Sheffield และ Imperial College London ตีพิมพ์ในวารสาร Nucleic Acids Research ปี 2026 เล่มที่ 54 ฉบับที่ 16 ภายใต้ชื่อเรื่อง "Imaging and mechanism of DNA-DNA recognition mediated by divalent ions" DOI 10.1093/nar/gkag817
ความสำคัญของมันมีทั้งฝั่งพื้นฐานและฝั่งประยุกต์ ในเชิงชีววิทยามันช่วยระบุว่าบริเวณใดของจีโนมเกี่ยวข้องกับการจดจำและจับคู่กันของ DNA ซึ่งเชื่อมโยงกับงานวิจัยมะเร็งและความเข้าใจเรื่องการกลายพันธุ์ในเซลล์ ส่วนในเชิงเทคโนโลยีชีวภาพ มันเปิดทางให้ออกแบบโครงสร้าง DNA ตามต้องการได้แม่นยำขึ้น ซึ่งเป็นพื้นฐานของงาน DNA nanotechnology
แหล่งอ้างอิง
อ่านต้นฉบับที่ ScienceDailyhttps://www.sciencedaily.com/releases/2026/09/260909231717.htm